Najpierw impreza, która już się zaczęła, czyli Biennale de Belleville. Osobiście do Belleville i odbywających się tam artystycznych imprez mam słabość, to dla mnie jeden z bastionów alternatywnego Paryża. Gdybym była studentką prawdopodobnie nie ruszałabym się na krok z tamtejszych modnie obskurnych barów, siedząc na betonowej podłodze i wsłuchując się w odjechaną muzykę serwowaną na żywo przez dwudziestelotnie bożyszcza. No cóż, studentką już nie jestem, ale to nie broni mi od czasu do czasu do Belleville zajrzeć. Postaram się wpaść tam na pewno przed 28 października, kiedy to kończy się bellevillskie biennale sztuki współczesnej (impreza zaczęła się wczoraj). Do sztuki współczesnej osobiście mam tak zwany stosunek ambiwalentny – i między innymi dlatego lubię na takie przeglądowe imprezy prezentujące art contemporain chodzić (wystawy indywidualne to zawsze duże ryzyko jeśli się nie zna artysty). A w Belleville przegląd będzie niezły (tutaj program) – plus jak zwykle towarzyszące takim imprezom happeningi, performance, wykłady i debaty. Oraz oczywiście dużo graffiti i street art’u – w końcu to specjalność tej dzielnicy! Więcej o imprezie przeczytacie tutaj.

Zakładając, że nie spędziliście lata na bezludnej wyspie lub w klasztorze tybetańskich mnichów, na pewno słyszeliście o ostatnich wybrykach Monsieur Sarkozy’ego i związanych z nimi kontrowersjami. W świetle propozycji odbierania obywatelstwa „niegrzecznym” Francuzom obcego pochodzenia oraz masowej deportacji Romów, następna impreza, o której napiszę, robi się jeszcze bardziej na czasie. Koncert Rock Sans Papiers (mianem sans papiers określa się we Francji nielegalnych imigrantów) szykowany na przyszłą sobotę, 18 września na stadionie Bercy ma zwrócić uwagę na problemy jakie spotykają ludzi „bez papierów” oraz ich rodziny (przy okazji przypomne, że do tej kategorii kwalifikują się też między innymi oczekujący na decyzję o azylu politycznym uchodźcy). By zademonstrować swoją solidarność z sans papiers na scenie pojawi się plejada gwiazd – zarówno pochodzenia francuskiego jak i o imigranckich korzeniach – oraz takie autorytety jak chociażby Jane Birkin. Bilety w cenie 29 €, więcej informacji o koncercie tutaj. A ci, którzy nie mogą uczestniczyć w imprezie, ale chcieliby się zsolidaryzować z jego beneficjentami, mogą to zrobić wirtualnie, podpisując apel o sprawiedliwe traktowanie „bezpapierowych” i ich rodzin.

Powiązane wpisy:

1. Kalendarz paryski ekspresowy – z prezentem!
2. Kalendarz paryski (od 26.09 do 03.10)
3. Gdzie naprawdę mieszkają paryscy artyści?

Choć zaliczana do gatunku R&B, muzyka młodej Marsylianki (?) spodobała mi się tak bardzo, że prawie cała zeszłoroczna jesień upłynęła mi przy jej akompaniamencie. Teraz przyznaję, że mocno przyczyniła się do tego jej „egzotyczność” w powściągliwym Edynburgu oraz moje dość stereotypowe myślenie o Francji. Piosenki Lei wydawały mi się „takie francuskie” – pełne emocji, nie wstydzące się wielkich słów, wyznań, patosu, czyli wszystkiego, co dla Brytyjczyków jest w muzyce dość obciachowe. Do tego wyśpiewywane w prawie nieznanym mi wtedy, lecz cudnie brzmiącym języku i okraszone rapowymi wstawkami (a rap po francusku podobał mi się zawsze!) – no i łączące się z obietnicą nowego życia w Paryżu. Wystarczyło, bym maszerowała po szkockich ulicach z Leą w uszach i myślała, jakże nie po szkocku, „J’adorrre!”

Słuchając Lei z perspektywy czasu, gdy francuski to dla mnie codzienność, muzyka nie robi już na mnie takiego wrażenia, choć płytę dalej darzę wielkim sentymentem. Lea to dla mnie trochę taka francuska Alicia Keys - choć ze słabszym głosem i chyba też muzyką. Lubię fortepian w jej utworach i lubię samą postać piosenkarki – młodej dziewczyny, która została odkryta prowadząc zajęcia muzyczne dla defaworyzowanej młodzieży w północnych blokowiskach Marsylii, i która od tego czasu nagrała solową płytę oraz stale współpracuje z tamtejszymi raperami upiększając ich płyty komponowanymi przez siebie melodiami na fortepian.

Teledysk, który chcę wam pokazać to kolaboracja z (przedstawianym już przeze mnie na blogu) Soprano. „Dernière chance” to wołanie o ostatnią szansę młodej, śmiertelnie chorej dziewczyny – zwróćcie uwagę na emocje, na wielkie słowa, na tragizm… très français! ;-)

Powiązane wpisy:

1. Piosenka na niedzielę: Abd Al Malik „Gibraltar”
2. Piosenka na niedzielę: Noir Desir „Le vent nous portera”
3. Piosenka na niedzielę – Florent Marchet „Rio Baril”

Jako kryminały same w sobie, powieści Izzo podobały mi się średnio (nie lubię rozwiązań zagadek podanych jak na tacy, wolę mieć szansę pospekulować razem z prowadzącym śledztwo), natomiast socjologiczny portret Marsylii, z jej całym pięknem i okrucieństwem zarazem, jest niewątpliwym atutem tych książek. Autor świetnie szkicuje atmosferę tego „europejskiego miasta Trzeciego Świata” (szacuje się, że jedną trzecią populacji Marsylii stanowią Arabowie), wyjaśniając kontekst społeczny gnębiących to miejsce problemów i konfliktów. Ze stron książek przeziera prawdziwa miłośc do miasta – ale też smutek i wielka melancholia, bo Izzo sam przyznaje, że dla jego ukochanej Marsylii i jej mieszkańców nie ma miejsca w „skończonym, uporządkowanym, stabilnym” europejskim nowym świecie.

W „Szurmo” dużo jest odniesień do francuskiego rapu, którym zasłuchują sie chłopaki z marsylskich blokowisk, a który główny bohater ceni przede wszystkim za teksty niezwykle trafnie opisujące życie w tego typu gettach. Książka wydana została w 1996, a wśród wymienianych artystów jedynym nazwiskiem, jakie rozpoznałam był MC Solaar. Jestem jednak prawie pewna, że gdyby autor pisał ją 10 lat później, nie zabrakłoby odniesienia do muzyki Soprano, marsylskiego rappera, który jest niezwykle popularny i ceniony nie tylko w swoim mieście, ale w całej Francji, a w którego tekstach Marsylia jest niemal tak obecna jak w kryminałach Izzo. Poniżej klip do kawałka z ostatniej płyty Soprano wydanej w 2007 roku i zatytułowanej „Puisqu’il faut vivre” (tłum. „Dlatego trzeba żyć”). Ten teledysk do piosenki „A la bien” mógłby być ilustracją do książek Jean-Claude’a Izzo (te same osiedla, te same ulice, ta sama młodzież) – gdyby nie to, że jest o wiele bardziej optymistyczny i słoneczny…

* – cytat z noty wydawcy na okładce [Wydawnictwo W.A.B., 2006]

Powiązane wpisy:

1. Piosenka na niedzielę – Léa Castel „Dernière chance”
2. Piosenka na niedzielę: Abd Al Malik „Gibraltar”
3. Piosenka na niedzielę – Ebony Bones „The Muzik”

Abd Al Malik, francuski raper kongijskiego pochodzenia, dorastał na biednych przedmieściach Strasbourga, a jako dziecko spędził kilka lat w Kongo, kraju swoich rodziców – i to właśnie o życiu w biednych banlieues oraz na styku dwóch odmiennych kultur opowiada w swoich utworach. Jego muzyka to oryginalna mieszanka hip-hopu, slam poetry i francuskiej filozofii – Malik jest podobno fanem Camusa i Sartre’a, a jako swoją „literacką” inspirację podaje kontrowersyjnego pisarza Louis-Fernarda Celine. Niestety, mój francuski absolutnie nie pozwala mi wyłapać tych wszystkich niuansów i wpływów, wiem tylko tyle, że muzyka Malika ujmuje mnie swoją oryginalnością i subtelnością, oraz dźwięcznym brzmieniem francuskiego na tle ciekawych, spokojnych, momentami nieco jazzowych aranżacji muzycznych.

Malik wydał w zeszłym roku kolejny album zatytułowany „Dante”, który przyniósł mu nie tylko zachwyty krytyków i fanów, ale i kolejnego Victoire de la Musique (w kategorii ‘urban music’). Na stronie artysty można posłuchać kawałków z jego najnowszej płyty, a u mnie jego najbardziej znany chyba dotychczas przebój, „Gibraltar”:

Powiązane wpisy:

1. Piosenka na niedzielę: Soprano „A la bien”
2. Piosenka na niedzielę – Léa Castel „Dernière chance”
3. Piosenka na niedzielę – Birdy Nam Nam „Shut Up”